Wat gebeur in hierdie episode
Episode 3 stel 'n plaasgebaseerde stokery bekend. Die eienaar maak witblits en mampoer op die tradisionele manier, met vrugte wat in seisoen is. Niks word gejaag nie. Alles gebeur soos dit vroeer jare gedoen is.
Die plaas is meer as net 'n stokery. Dit is ook 'n onthaalplek. Mense kom vir funksies, werkswinkels en verblyf. Hulle sien hoe die drank gemaak word, van die vrugte tot die bottel. Die eienaar verkoop dus 'n ervaring, nie net 'n produk nie.
Die beoordelaars vra die moeilike vrae. Hoeveel kan die stokery per jaar maak? Wat kos die drank en hoe word dit bemark? En die grootste een: wat gebeur met die besigheid as die eienaar nie daar is nie?
Die besigheidslesse uit Episode 3
1. Reels en lisensies kos tyd, beplan daarvoor
Die eienaar het drie jaar lank gesukkel om die regte lisensies en munisipale goedkeuring te kry. Om drank te maak en te verkoop het streng reels. Sy kon nie 'n bottel verkoop voor alles reg was nie. Die les is duidelik: as jou besigheid in 'n gereguleerde bedryf is, begin vroeg met die papierwerk en verwag dat dit lank sal vat. Beplan die wag in, moenie daardeur verras word nie.
2. Bou om jou erfenis en 'n duidelike nis
Baie mense dink witblits en mampoer is growwe, sterk drank. Die eienaar maak dit anders. Sy gebruik goeie seisoenvrugte en 'n ou, stadige manier, sodat die drank sag is op die tong. Sy verkoop nie net drank nie, sy verkoop Afrikaanse kultuur en 'n plek waar mense die ou manier van maak sien. In 'n klein nis is dit wat jou anders maak. Kies een ding, doen dit beter as almal, en laat mense dit voel.
3. 'n Besigheid wat op een persoon leun, is broos
Die beoordelaars vra 'n skerp vraag: as die eienaar en haar man vir twee maande van die plaas af is, bestaan die besigheid nog? Op die oomblik hang byna alles van haar af. Sy doen die stook self en maak elke besluit self. Dit is 'n groot risiko. Die les is om die kennis en die take stadig na 'n span oor te dra, sodat die besigheid kan aanhou loop selfs wanneer die eienaar weg is.
Is die drank wettig gemaak en goedgekeur om te verkoop?
Hoeveel bottels kan die stokery elke jaar maak?
Wat kos die drank en hoe kom mense daarvan te hore?
Loop die besigheid nog as die eienaar weg is?
